Kentsel dönüşüm kiraları nasıl etkiledi?

İstanbul'un dinamik yapısı içinde hız kazanan kentsel dönüşüm projeleri, kiralık konut piyasasında belirgin bir değişimi tetikliyor. Özellikle dönüşümün yoğunlaştığı belirli bölgelerde, uygun kiralık daire bulmak adeta bir krize dönüşmüş durumda. Sektör uzmanları, bu durumun şehir geneline yayılmaktan ziyade, stratejik odak noktalarında gözlemlendiğini belirtiyor.

Bakırköy, Yeşilköy, Florya, Bahçelievler, Kocasinan, Soğanlı, Zeytinburnu, Küçükçekmece, Kadıköy, Bağdat Caddesi ve Kartal gibi önemli semtlerde aynı anda çok sayıda binanın yenilenme sürecine girmesi, kiralık konut talebini tarihi seviyelere taşıdı. Piyasada arzın yetersiz kalması, kiraların kontrolsüz artışına neden olurken, bazı lokasyonlarda kiralık daireler adeta karaborsaya düşmüş durumda.

Kentsel Dönüşümün Odağındaki Semtlerde Kiralık Daire Çıkmazı

Gayrimenkul piyasası uzmanı Şenay Araç, mevcut krizin İstanbul'un geneline yayılan bir sorun olmadığını, ancak kentsel dönüşümün yoğunlaştığı bölgelerde talebin belirli mahallelerde yoğunlaşmasıyla kiralık ev bulmanın ciddi anlamda zorlaştığını vurguluyor. Araç'ın analizine göre, bu durumun bir diğer önemli nedeni ise vatandaşların yaşam standartlarını ve sosyal çevrelerini değiştirmek istememesi.

Özellikle yaşlı bireyler ve okul çağında çocukları olan aileler, mevcut bölgelerinden ayrılmak yerine, aynı çevrede geçici ya da kalıcı konut arayışına girerek bu dar alandaki talebi daha da artırıyor.

Kentsel Dönüşümün Yarattığı Yeni Kiracı Tipi: Geçici Konut Arayanlar

Mülk sahiplerinin stratejileri de kiralık konut piyasasını derinden etkiliyor. Şenay Araç, son dönemde "kentsel dönüşüm kiracısı" adı verilen yeni bir profilin ortaya çıktığını belirtiyor. Ev sahipleri, dönüşüm süreçlerinin bitiminde dairelerini çok daha yüksek, güncel piyasa değerleriyle kiraya verebilmek adına geçici kiracıları öncelikli olarak tercih ediyor.

Bu eğilim, birçok mülk sahibinin geleneksel ilan yolları yerine doğrudan emlak ofisleriyle çalışmasına neden oluyor. Emlak danışmanları ise potansiyel kiracılara ilk olarak "Kentsel dönüşüm sürecinde geçici bir konut mu arıyorsunuz?" sorusunu yöneltiyor. Hatta bazı durumlarda bu şartın sağlanması, bir daireyi kiralayabilmenin ön koşulu haline gelebiliyor.

Kiralık ev bulmakta zorlanan veya bütçe sıkıntısı yaşayan bireyler ise alternatif çözümler üretmek zorunda kalıyor. Kimileri eşyalarını depolara kaldırarak süreç tamamlanana kadar yazlık evlerine taşınmayı seçerken, kimileri de daha uygun fiyatlı semtlerde eşyalı daireler kiralayarak geçici bir çözüm arayışına giriyor. Kentsel dönüşüm süreçlerine olan ilgiyi artıran önemli faktörlerden biri de "Yarısı Bizden" kampanyası oldu. Yıl sonunda sona erecek olması beklenen bu kampanya, dönüşüm projelerini hızlandırarak piyasadaki dinamikleri daha da hareketlendirdi. Görüldüğü üzere, kentsel dönüşüm sadece yapı stokunu değil, aynı zamanda İstanbul'un kiralık konut piyasasını da temelden değiştiriyor.